nieuws

Het Vredesbeleid van de stad Ieper

De stad Ieper ontwikkelde de voorbije jaren een vredesbeleid. De stad heeft immers omwille van haar eigen tragische oorlogsgeschiedenis het recht en de plicht om haar stem te verheffen in het helaas nog steeds actuele debat over oorlog en vrede. Om daar concreet vorm aan te geven richtte de stad in 1998, exact 20 jaar geleden, het Vredesfonds op. Drie jaar later volgde de oprichting van de Vredesdienst binnen de stedelijke administratie, om opvolging te geven aan de opdracht van het Vredesfonds en om een vredesbeleid op maat van de stad te ontwikkelen. Om dit alles uit te bouwen werd een budget ingeschreven in de stedelijke begroting.

In het Vredesfonds van de stad zetelen vertegenwoordigers van de in de gemeenteraad verkozen politieke fracties, aangevuld met vertegenwoordigers van adviesraden en scholen, maar evengoed met individuele Ieperlingen. Het fonds heeft een dubbele opdracht. Enerzijds de organisatie en coördinatie van de driejaarlijkse Internationale Vredesprijs. Anderzijds het ondersteunen van lokale initiatieven.

Met de driejaarlijkse Internationale Vredesprijs bekroont de stad Ieper een persoon of organisatie die waar ook ter wereld inspanningen levert voor een betere wereld. Zo zet de stad vredesfiguren in de kijker. De prijs werd voor het eerst uitgereikt in 2002 aan War Child, en ging vervolgens naar Helen Prejean (2005), Sima Samar (2008), Denis Mukwege (2011), Malala Yousafzai (2014) en The White Helmets (2017). Op naar 2020, 2023,…

De manier waarop een laureaat wordt gekozen is uniek en duurt om en bij twee jaar. Het proces start met de samenstelling van een internationaal selectiecomité. Dat nomineert kandidaten voor de prijs. Dit resulteert in een longlist die door het comité herleid wordt tot een shortlist van vijf genomineerde namen. Het gaat dan wel om internationale vredesfiguren of -instellingen, er wordt expliciet een link gelegd met het lokale niveau, door de jongeren van Ieper actief te betrekken bij de definitieve samenstelling van die shortlist. In de secundaire scholen bestuderen de leerlingen de vijf genomineerden en brengen vervolgens allen individueel hun stem uit. Zo krijgen ze een prioritaire rol bij de keuze van de laureaat. Op het einde van de stemperiode wordt het stemresultaat overhandigd aan het stadsbestuur. De laureaat wordt bekendgemaakt tijdens een bijeenkomst van de gemeenteraad en vervolgens uitgenodigd naar de stad Ieper; niet alleen om de prijs (25.000 euro) in ontvangst te nemen, maar eveneens – en op zijn minst even belangrijk – om in gesprek te gaan met de jongeren die op school gewerkt hebben rond de Vredesprijs. De directe communicatie tussen laureaat en jongeren is heel vaak intens.

Het Vredesfonds ondersteunt daarnaast, en dit gekoppeld aan het reglement, lokale initiatieven rond vrede, verdraagzaamheid. Dit kan financieel, personeel, logistiek…

De werking van het Vredesfonds wordt opgevolgd door de Vredesdienst van de stad die in 2001 werd opgericht. Ieper koos ervoor zijn vredesbeleid lokaal, regionaal en internationaal te ontwikkelen.

Regionaal neemt de vredesdienst heel wat initiatieven in samenwerking met de vredesbeweging en andere steden. Nu en dan speelt de stad een katalyserende rol, door andere steden en gemeenten op te roepen om ook initiatieven te nemen. Zo riep de burgemeester van Ieper in juli 2017 zijn collega’s op om de federale overheid te wijzen op haar verantwoordelijkheid inzake nucleaire ontwapening naar aanleiding van de onderhandeling over een VN-kernwapenverdrag. België nam niet eens deel de gesprekken. In maart van dit jaar herhaalde de Ieperse burgemeester samen met andere Westhoek-burgemeesters op vraag van de organisatie Wakker voor Vrede deze oproep.

Het lokale vredesbeleid van de stad wil de Ieperlingen bij het vredeswerk betrekken via een waaier aan activiteiten en initiatieven. Een stad is immers in die mate Vredesstad als haar inwoners participeren aan dat beleid. De Vredesdienst plantte bijvoorbeeld samen met leerlingen uit het lager onderwijs een vredesbos en trok met de kinderen door de straten om aandacht te vragen voor klimaatverandering.

De Vredesprijs is een uitstekend voorbeeld van de betrokkenheid van jongeren en het secundair onderwijs. Maar ook de volwassen Ieperlingen nemen deel aan het vredeswerk.  Zo naaide een groep vrouwen en mannen, met assistentie van leerlingen uit een secundaire school, in het voorjaar van 2017 een paar maanden lang aan de grootste ons bekende vredesvlag ter wereld. Die werd tijdens het Vredesfeest onder grote belangstelling op de markt van Ieper ontrold: een pakkend moment.

De stad Ieper wil door haar inspanningen op verschillende echelons haar bijdrage leveren aan een vredevollere en betere wereld. De stad probeert hiermee ook te beantwoorden aan de oproep van paus Johannes Paulus II, die op 17 mei 1985 een bezoek bracht aan de stad en Ieper benoemde tot een “plek waar aan vrede gewerkt moest worden.”

Filip Deheegher

Dit artikel komt uit het campagnedossier van de Vredesweek. Download of bestel het hier!

 

partners